Relacja ze Spotkania KUEK w Warszawie 04.04.2019. Prelegent prof. nadzw, Jacek Tomkiewicz


2019-04-08

Jeśli wydaje Wam się, że powtórka kryzysu z lat 2017-209 jest czymś najgorszym, co może przydarzyć się globalnej gospodarce, to grubo się mylicie. Prof. Jacek Tomkiewicz, nasz prelegent na ostatnim spotkaniu korporacyjnym uważa, że większymi problemami niż ewentualny kryzys są pogłębiające się nierówności w świecie i zmiany klimatyczne.



Jeśli takie rzeczy mówi ekspert od makroekonomii, który od lat śledzi długoterminowe trendy w globalnej gospodarce, to … skóra cierpnie…

Ale na pewno jesteście ciekawi, jakie są perspektywy dla globalnej i polskiej gospodarki. Zanim otrzymaliśmy odpowiedź na to pytanie, najpierw przyjrzeliśmy się temu, co się działo w czasie ostatniego kryzysu i po nim, aby „złapać” odpowiednią perspektywę.

 

Ku naszemu zaskoczeniu nasz gość stwierdził, że ostatni kryzys nie był wcale taki straszny, jak nam się może wydawać! W trudnym roku 2009 PKB USA spadł raptem o 2,7%, a w Niemczech czy Wielkiej Brytanii spadek wyniósł ok 5%. Taka „recesja” wydaje się jednak dziecinną igraszką w porównaniu z tym, co przeszły niektóre kraje w okresie transformacji. Choćby Polska, która w okresie zmian ustrojowych „zaliczyła” zjazd w dół o 17,8%, czy Litwa albo Łotwa, których gospodarki spadły niemal o połowę.

 

Owszem są pewne sygnały nadchodzącego spowolnienia gospodarczego. Przede wszystkim niepokoić mogą pęczniejące bańki na niektórych rynkach. Przykładem mogą być nadmuchane wyceny takich firm jak Facebook, Google, Amazon czy Netfliks. Ceny akcji tych firm wzrosły do absurdalnych poziomów, które nie mają nic wspólnego z fundamentami. Przegrzanie widać również na rynku nieruchomości, co potwierdziła Gosia Gajuk, ekspert od tego rynku. Wykres ceny Bitcoina również daje wiele do myślenia...

 

Ogólnie jednak jest … dobrze, a w zasadzie to nigdy nie było nam lepiej! Globalna gospodarka rośnie, inflacja jest pod kontrolą, bo przecież wyżej opisanych baniek nie widać w CPI, ludzie w naszej części świata żyją coraz dłużej, nasze pokolenie nie zna wojny… czegóż chcieć więcej?

Aby nie rozpłynąć się całkiem w tych zachwytach nasz gość wskazał na niepokojące sygnały takie jak spadek konkurencji na globalnych rynkach i stagnację jeśli chodzi o płace, które przecież przy wzroście gospodarczym powinny rosnąć. A jednak tak się nie dzieje. Gdzie jest więc ten wzrost PKB? Jacek wyjaśnił, że widać go w rosnących zyskach przedsiębiorstw, z których jednak korzysta ograniczona grupa ludzi. Co więcej, zamiast inwestować zyski w rozwój, przedsiębiorstwa zaczęły masowo skupować własne akcje.

 

Poważnym problemem jest również fakt, że tradycyjnie wykorzystywane w sytuacjach kryzysowych instrumenty polityki makroekonomicznej takie jak stopy procentowe wydają się mało skuteczne. Bo o ile można ściąć stopy procentowe, jeśli już dziś stopa referencyjna jest bardzo niska.

Nasz gość pochwalił również osiągnięcia Polski. Wzrost gospodarczy, spadek bezrobocia, inflacja pod kontrolą, spadek współczynnika Ginniego (pokazującego nierówności społeczne) w ciągu kilku ostatnich lat o 3 punkty procentowe – z tego wszystkiego należy się cieszyć.

Mimo to nasz gość jest umiarkowanym optymistą jeśli chodzi o perspektywy globalnej gospodarki. Kryzys zapewne przyjdzie, choć raczej jeszcze nie teraz, a globalni przywódcy znów dadzą sobie jakoś z nim radę. Gorsze problemy czają się jednak za rogiem, a z nimi już nie będzie tak łatwo. Choćby zmiany klimatyczne – tu drukowanie pieniędzy nic nie pomoże. Innym poważnym problemem są pogłębiające się nierówności, które już doprowadziły do tego, że w rękach 1% najbogatszych znajduje się około połowy globalnych dochodów. Jak im zabrać, by biedniejsza część społeczeństwa również mogła się cieszyć z efektów wzrostu gospodarczego?

 

Prelekcja Jacka była dla mnie intelektualną ucztą i okazją do przypomnienia sobie wiedzy z makroekonomii. Jacku, wielkie dzięki za tą dawkę wiedzy!

 

Prezentacja ze spotkania dostępna jest dla członków KUEK po zalogowaniu na kuek.pl (folder - wspólne pliki).

 

Autor: Katarzyna Piłat

 


 

Aby zgłosić swój udział w spotkaniu - zaloguj się.

Jeśli nie jesteś członkiem Korporacji, a chciałbyś uczestniczyć w spotkaniu zarejestruj się, a następnie zgłoś udział.

Aktualności